Door Jan Hermans op 11 mei 2016

PvdA: Klus geklaard of onmisbaar?

Onder deze titel hield de PvdA-afdeling Oegstgeest op 30 maart een levendige bijeenkomst. Daar zorgden de inleiders – Joop van den Berg, oud 1ste Kamerlid en Roelof van Laar, huidig Tweede Kamerlid, wonend in Oegstgeest – én het publiek wel voor.

Joop van den Berg liet zien dat de traditionele coalitie van laagbetaalden/laagopgeleiden en de intellectuele middenklasse die de basis vormt ook van de PvdA, in heel Europa uit elkaar valt. In Nederland leidt dat tot een afkalving van de PvdA richting aan de ene kant SP en PVV en aan de andere kant naar GL en D66. En dat leidt weer tot een verminderde onderlinge solidariteit,daardoor tot een toenemende ongelijkheid op sociaal en economisch gebied en tot een steeds meer versnipperd politiek landschap met alle onregeerbare gevolgen van dien.

Joop zag wel een wenkend perspectief : zoek het als PvdA vooral op het lokale niveau. Daar spelen,ook door de in veel opzichten terecht steeds verdergaande decentralisatie, de vraagstukken waar de PvdA voorstaat : het bestrijden van de sociale ongelijkheid en onzekerheid. Juist op lokaal niveau gaat het er om de kernwaarde van de PvdA “ solidariteit “ concreet inhoud te geven. Dat zal beter lukken naar mate de samenwerking met GL en ook de SP wordt gezocht, zo stelt Joop tot slot.

Ook Roelof van Laar zag een toekomst voor de PvdA juist vanuit lokaal niveau. Dat vraagt dan wel om een andere bestuurlijke stijl dan die waar de PvdA vaak om bekend stond. Arrogantie moet worden vervangen door samenwerking met andere partijen en maatschappelijke organisaties. Op landelijk niveau ziet Roelof steeds meer dat de PvdA zijn eigen koers kiest, los van de VVD. Denk daarbij onder meer aan de vluchtelingen en op het gebied van het milieu, de electrische auto. Dat maakt het mogelijk dat de PvdA de verkiezingen van 2017 ingaat met een helder verhaal over wat we willen en ook met wie. Daarbij moet wel veel meer dan nu door de PvdA worden laten gezien wat dankzij die partij is bereikt. Als dat met enthousiasme wordt gedaan is Roelof optimistisch over de verkiezingsuitslag.

In de discussie met het publiek werd geconstateerd, dat het lijkt alsof kiezers niet meer geloven in het werk dat in het parlement en door de regering wordt gedaan, een soort politiek analfabetisme. Ze lijken er niet meer in opgevoed en worden slecht geïnformeerd door de pers die alleen tegenstellingen laat zien! Vooral de PvdA lijdt daar onder. Mensen lopen achter schreeuwers aan die eenvoudige oplossingen beloven. Moeten scholen niet meer aan politieke vorming gaan doen?Joop van den Berg is het daarmee eens: de verenigingen die vroeger politieke vorming mee gaven, bestaan niet meer. Scholen zouden die taak kunnen overnemen.
Deelnemers aan de discussie stelden met nadruk dat progressieve samenwerking dringend noodzakelijk is. Ook de ChristenUnie zou erbij betrokken moeten worden. Voorgesteld werd om in gesprek met elkaar te gaan“ buiten de schijnwerpers”. Prominente leden van de vier partijen, dus niet de leiders zelf, zouden dan aan onderling vertrouwen kunnen bouwen. Het gaat niet om fusie tot een partij, maar om samenwerking met respect voor de verschillen, om daarmee belangrijke zaken te kunnen realiseren. Ook samenwerking met maatschappelijke organisaties is daarvoor noodzakelijk: netwerken en mobiliseren om voorstellen van de PvdA te kunnen realiseren.
Veel mensen vinden dat veel duidelijker afstand genomen moet worden van de VVD: de PvdA moet uitleggen wat ze zelf wil en waar concessies worden gedaan om in ieder geval een deel te realiseren.
Steeds blijven uitleggen waar je voor staat!

Klus geklaard is dus zeker niet aan de orde. De PvdA zal onmisbaar blijken te zijn in het Nederlandse politieke landschap juist als het gaat om het bereiken van meer sociale gelijkheid en het bestrijden van gemakkelijk populisme.